सन्थाल समुदायको भाषा संरक्षणमा जोड, सरकारी कार्यक्रम विस्तारको माग

झापा । सन्थाल समुदायका अगुवाहरूले आफ्नो भाषा, संस्कृति र पहिचान संरक्षणका लागि सरकारसँग विशेष कार्यक्रम विस्तार गर्न माग गरेका छन्। पछिल्लो समय विभिन्न सांस्कृतिक कार्यक्रम र सम्मेलनहरूमा सन्थाली भाषा (ओल चिकी लिपि) को प्रयोग बढाउनुपर्ने आवाज बलियो बन्दै गएको छ।

सामुदायिक अगुवाहरूका अनुसार विद्यालय शिक्षा, स्थानीय सरकारी सूचना तथा सांस्कृतिक कार्यक्रमहरूमा सन्थाली भाषाको प्रयोग न्यून हुँदा नयाँ पुस्तामा आफ्नो मातृभाषाप्रति दूरी बढ्ने खतरा देखिएको छ। उनीहरूले सन्थाली भाषालाई औपचारिक शिक्षामा अझ प्रभावकारी रूपमा समेट्न आग्रह गरेका छन्।

यसैबीच, हालै भारतको दार्जिलिङ–सिलिगुडी क्षेत्रमा सम्पन्न अन्तर्राष्ट्रिय सन्थाल सम्मेलनले पनि भाषा संरक्षण र सांस्कृतिक पहिचानलाई मुख्य एजेन्डा बनाएको थियो। उक्त सम्मेलनमा सहभागी विद्वानहरूले सन्थाली साहित्य, शिक्षा र संस्कृतिको विकासका लागि अन्तरदेशीय सहकार्य आवश्यक रहेको बताएका थिए।

सामाजिक अभियन्ताहरूले नेपालमा पनि सन्थाल बहुल क्षेत्रमा सरकारी सेवा र सूचनाहरू सन्थाली भाषामा उपलब्ध गराइएमा समुदायको सहभागिता र पहुँच अझ बढ्ने बताएका छन्।

विशेषज्ञहरूले भाषा संरक्षण केवल सांस्कृतिक विषय मात्र नभई समुदायको पहिचान र अधिकारसँग पनि प्रत्यक्ष जोडिएको विषय भएको उल्लेख गरेका छन्।

स्थानीय तह र सम्बन्धित निकायले अब यसतर्फ ठोस नीति ल्याउनुपर्ने माग उठिरहेको छ।